جزوات مطالب تخصصی

معرفی ماهواره های سری سنتینل (1 تا 6)

احمد نجفی
نوشته شده توسط احمد نجفی

ماهواره‌های سری Sentinel توسط اتحادیه اروپا، ایجاد و طراحی شده‌اند و تاکنون 5 سری از این ماهواره‌ها به فضا پرتاب شده است و در اینجا توضیح مختصری راجب سری‌های آن ارائه می‌دهیم.

سنتینل 1:

Sentinel-1 در 3 آوریل 2014 ماموریت خود را آغاز کرد. ماهواره مدار قطبی است که به صورت راداری تصویر برداری را انجام می‌دهد و قادر است که پدیده‌ها و عوارض را در شب و روز بدون در نظر داشتن شرایط آب و هوایی جمع آوری و اخذ کند. همچنین می‌تواند در بدترین شرایط آب و هوایی نیز به جمع آوری اطلاعات از سطح زمین بپردازد. این ماهواره در محدوده طول موج ماکروویو و باند C تصویربرداری می نماید. از کاربردهای مهم این ماهواره می توان به موارد زیر اشاره نمود.

سنتینل 1 در باند C راداری به تصویربرداری از سطح زمین می‌پردازد. و در چهار حالت مختلف، تصویربرداری‌ای با وضوح قابل قبول تا حد 5 متری و پوششی در عرض 400 کیلومتر را فراهم می آورد. مدار قطبی بودن آن و قابلیت قطبش دوگانه این ماهواره باعث تحویل سریع داده‌ها از ماهواره به ایستگاه‌های زمینی شده است. این ماهواره از یک رادار با روزنه مجازی برخوردار است که تصاویری با قدرت تفکیک بالا را ارائه می‌دهد.

این ماهواره همچنین به گونه‌ای طراحی شده است تا در یک حالت عملیاتی بدون وقفه تصویر‌برداری از تمام مناطق کره زمین از جمله مناطق ساحلی، راه‌های حمل و نقل و پوشش اقیانوسی در سطح کلان را انجام دهد.

  • پایش مناطق یخ‌بسته دریاها و محیط زیستشمالگان و مراقبت از محیط‌ های دریایی
  • پایش مخاطرات سطح زمین
  • نقشه برداری از سطح زمین، جنگل، خاک و آب
  • پشتیبانی امدادرسانی در مواقع بحران و مخاطرات طبیعی


سنتینل 2:

دومین سری از ماهواره های Sentinel‌ در 23 ژوئن 2015 ماموریت خود را آغاز کرد. Sentinel-2 ماهواره مدار قطبی است که ماموریت آن اخذ تصاویر با وضوح بالا برای پایش پدیده‌هایی همانند آب، خاک، پوشش گیاهی و… می‌باشد. این ماهواره از 13 باند طیفی در محدوده‌های مرئی، مادون قرمز نزدیک و مادون قرمز طول موج کوتاه برخوردار می‌باشد. سنتینل-2 از توان تفکیک مکانی 5 روز در استوا و 3 روز در عرض‌های میانی برخوردار می‌باشد. اطلاعات باندهای این ماهواره در جدول زیر ارائه شده است.

نام باند

میانگین طول موج توان تفکیک مکانی(متر)
Coastal aerosol 0.43 60
Blue 0.49 10
Green 0.56 10
Red 0.65 10
Vegetation Red Edge 0.70 20
Vegetation Red Edge 0.74 20
Vegetation Red Edge 0.78 20
NIR 0.84 10
Narrow NIR 0.86 20
Water vapour 0.94 60
SWIR – Cirrus 1.37 60
SWIR 1.61 20
SWIR 2.19 20

از کاربردهای ماهواره Sentinel-2 می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • مطالعات مربوط به کاربری اراضی و پوشش اراضی
  • مخاطرات طبیعی(فوران های آتشفشانی، سیل)
  • محاسبه شاخص‌ها و متغیرهای فیزیکی


سنتینل 3:

این ماهواره در 16 فوریه 2015 به فضا پرتاب و در ارتفاع 814 کیلومتری از سطح زمین قرار داده شد. هدف اصلی مأموریت Sentinel-3 اندازه‌گیری توپوگرافی سطح زمین و اقیانوس، دمای سطح زمین و دریا، پیش‌بینی وضعیت اقیانوس‌ها و پایش‌های زیست‌محیطی و اقلیمی است. داده‌های تقریباً آنی این ماهواره در پیش‌بینی وضعیت اقیانوس‌ها، پایش وضعیت یخ‌های دریا و سامانه‌های ایمنی دریایی در سطح اقیانوس، شامل پایش دمای سطحی، اکوسیستم‌های دریایی، کیفیت آب و آلودگی دریایی می‌توانند مفید واقع شوند.


سنتینل 4:

ماهواره Sentinel-4، یکی دیگر از سری ماهواره‌های آژانس فضایی اروپا می‌باشد. همچنین این ماهواره جز برنامه نظارت بر محیط زیست و مدیریت بحران(GMES) شناخته می شود. این ماهواره بیشتر برای نظارت بر جو زمین و اتمسفر، پیش بینی وضعیت آب‌وهوا، ترکیبات اتمسفر و مدیریت بحران در مورد مخاطرات طبیعی، بیشتر بر مناطق اروپا و آفریقا ساخته میشود.

برای تشخیص ویژگی های جوی و اتمسفری در این سنجنده دو ابزار بارگیری طراحی شده است. دستگاه اسپکترومتر چندطیفی فوق العاده در محدوده قرمز و بنفش(S4 UVN) و مادون قرمز(S4 IRS).

مشخصات باندهای این سنجنده را در جدول زیر مشاهده می کنیم:

نام باند

محدوده طیفی
قرمز و بنفش

305 تا 500 نانومتر

مادون قرمز

750 تا 775 نانومتر


سنتینل 5:

اولین ماموریت برنامه کوپرنیک برای کنترل آلودگی هوا ساخت سنجنده Sentinel-5 می‌باشد. این سنجنده که از باندهای ماورابنفش، باندهای مرئی، مادون قرمز کوتاه و مادون قرمز طول موج کوتاه پشتیبانی می‌کند. این ماهواره در ارتفاع 824 کیلومتری قرار دارد  و به نحو قابل قبولی در شناسایی گازهای ازن، متان، فرمالدئید، آئروسل، مونوکسیدکربن، NO2، SO2 می‌تواند مفید واقع شود. مشخصات باندهای Sentinel-5 را در جدول زیر مشاهده می‌کنیم.

نام باند محدوده طیفی(نانومتر)
ماوراءبنفش 270-320
محدوده مرئی 310-500
مادون قرمز نزدیک 675-775
مادون‌قرمز طول موج کوتاه 2305-2385

سنتینل 5p یا Sentinel-5 Precursor

ماهواره Sentinel-5P یک طرح مشترک بین سازمان فضایی اروپا ESA و کشور هلند میباشد که توسط دفتر فضایی هلند هدایت می‌شود. این ماهواره دارای یک دستگاه Tropospheric Monitoring  Instrument  است که از طول موج‌های ماوراء بنفش، محدوده مرئی، محدوده مادون قرمز و مادون قرمز طول موج کوتاه را پشتیبانی می‌کند.

هدف از پرتاب این ماهواره، اندازه‌گیری لایه‌های اتمسفر با توان تفکیک مکانی و زمانی بسیار بالا می باشد که کیفیت هوا، فشار آب موجود در اتمسفر، ازن و اشعه‌های ماوراء بنفش را می‌تواند اندازه

گیری کند. همچنین در برآورد گازهایی مثل دی‌اکسیدگوگرد، دی اکسید نیتروژن، مونواکسیدکربن،فرمالدئید و متان میتواند مفید باشد.

همچنین در سال 2020 – 2030 نیز ماهواره سنتینل 6 پرتاب خواهد شد که اطلاعات کافی در مورد این سنجنده در دسترس نمی‌باشد.


در ادامه، ویدئوی معرفی سری های ماهواره سنتینل را ببینید:


برای دانلود کل متن بالا به صورت کتابچه به همراه تصویر اینفوگرافیک کل ماهواره ها به زبان فارسی، بر روی دکمه زیر کلیک کنید. لینک دانلود به ایمیل شما ارسال می شود

 

۲۴ دیدگاه

    • با سلام و احترام

      سوال شما رو اینطور باید اصلاح کنیم : قدرت نفوذ امواج مایکروویو چقدر است؟ ماهواره سنتینل ۱ یک ماهواره راداری است که بر اساس مایکرویو فعال تصویربرداری میکند.

      در ماهواره سنتینل ۱ که از امواج مایکروویو فعال در باند C استفاده میشود مقدار نفوذ پذیری چندان زیاد نیست و داده های آن بیشتر محدود به سطح است.

      موفق باشید

  • با سلام و احترام
    ببخشید ماهواره سنتینل ۱ همانند سنتینل ۲ هر پنج روز یک بار با هم تصویر برداری انجام می شود؟ زیرا تاریخ تصاویر سنتینل ۱ در محدوده خوزستان منظم نیست، که برخی از تصاویر ۵ روزه، ۳ روز، ۶ روز، متغیر است. با تشکر

  • با سلام و خسته نباشید.
    تفکیک باندها در سنتینل ۳ همانند سنتینل ۲ است؟ زیرا برای این ماهواره وارد نشده. با تشکر

  • سلام
    از مطلب ارزشمند شما تشکر می کنم
    شاید سوال بنده خیلی در تخصص کابرران سنجش از دور نباشه ولی در بیان علت اینکه تفکیک زمانی سنتینل ۲ در استوا ۵ روز و در عرض های میانی ۳ روز است میشه گفت به علت انحنای زمین و انحنای مدار گردش ماهواره است؟
    و علت اینکه سنتینل ۱ قدرت تفکیک زمانی ثابتی برای یک منطقه خاص نداره چی میتونه باشه؟

    • با سلام و احترام خدمت شما.

      بابت تاخیر در پاسخ گویی عذرخواهی میکنم. بنده در یک هفته اخیر دسترسی به اینترنت نداشتم. بله کاملا درست است. این ویژگی بدلیل ساختار مداری ماهواره های خورشید آهنگ است. استدلال عملی این نکته ای که شما فرمودید در کتاب اصول سنجش از دور کانادا صراحتا اشاره شده است.
      البته سنتینل ۱ هم تقریبا هر ۶ روز یک تصویر دارد البته تصاویر فرمت SLC

      موفق باشید

  • با سلام
    برای پایش آلودگی هوا با استفاده از تصاویر ماهواره ای سنتینل ۵ از چه نرم افزاری می توان استفاده کرد؟

    • با سلام و احترام

      به نظر بنده گوگل ارث انجین سامانه مناسبی برای پردازش تصاویر سنتینل ۵ هست. چون به راحتی پروداکت های آن قابل فراخوانی و پردازش است. این رو در کتاب موتور مجازی پردازش تصاویر ماهواره ای بصورت کامل آموزش دادم.

      موفق باشید

  • سلام
    ۱- ایا قدرت تفکیک مکانی سنتینل ۱، به میزان ۵ متر و سنتینل ۲ به میزان ۱۰ تا ۶۰ متر است؟ یعنی توان تفکیک مکانی سنتینل ۱ بیشتر از ۲ است؟
    ۲- آیا سنتینل ۱ راداری و سنتینل ۲ اپتیکی است؟ تفاوت راداری ها با اپتیکی ها چیست؟
    ۳- آیا توان تفکیک زمانی هر دو سنتینل ۳ تا ۱۰ روز است؟
    متشکرم

    • با سلام و احترام

      توان تفکیک مکانی سنتینل ۱ حدودا ۱۰ متر است. سنتینل ۲ هم ۱۰-۲۰ و ۶۰ متری است.

      سنتینل ۱ راداری است و در آن از امواج مایکروویو فعال برای تصویر برداری در قطبش های عمودی و افقی استفاده شده است. سنتینل ۲ اپتییکی است که در آن از امواج بازتاب شده خورشید از سطح زمین استفاده می شود.

      توان تفکیک زمانی سنتینل ۱ و ۲ بین ۵ تا ۷ روز است. البته در سال های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۸ برای سنتینل ۲ تقریبا این چنین نبوده و جدیدا بصورت ۵-۷ روز در دسترس است. با این حال تصاویر سنتینل ۱ از همان ۲۰۱۴ بصورت ۵-۷ روز یک بار موجود است.

      موفق باشید

  • سلام جناب احراری سوالی در مورد سنتینل ۵ دارم
    اینکه قدرت تفکیک مکانی این ماهواره چقدر است؟
    و اینکه ارتفاع مورد بررسی این سنجنده چقدر است یعنی میتوان الودگی هوای نزدیک به سطح زمین رو بررسی کرد؟

  • سلام من برای پایان نامه ام نیاز به دیتاهایی برای آلودگی هوا_ آلودگی نوری_ آلودگی آب_ آلودگی خاک_ آلودگی صوتی نیاز دارم که بتونم با نرم افزار arcgis کار کنم ممنون میشم اگه من رو راهنمایی کنید که این دیتا ها رو چطور و از کجا و یا چه ماهواره ای میتونم دانلود کنم
    با تشکر

    • با سلام و احترام

      داده های آلودگی هوا برای ماهواره های سنتینل ۵، ماهواره mopit و ماهواره omi موجود هست. در اینترنت درباره موضوع آلودگی هوا و این ماهواره ها سرچ کنید به انگلیسی وب سایت های آن نمایش داده خواهد شد.

      موفق باشید

دیدگاهتان را بنویسید

اگر تخصصی دارید و تمایل به تولید محصولات آموزشی و کسب درآمد دارید کلیک کنیدلطفا کلیک کنید
+ +